Koleje dużych prędkości w Europie i na świecie - porównanie

• Koleje dużych prędkości: Chiny mają największą sieć na świecie - około 45 000 km; w Europie przoduje Hiszpania z siecią liczącą ponad 3 600 km, a Niemcy mają około 1 300 km linii

• Definicja UE: według aktualnych TSI, czyli technicznych specyfikacji interoperacyjności, linia kolei dużych prędkości to linia zbudowana dla ruchu od 250 km/h lub przystosowana do ruchu od 200 km/h

• Prędkości komercyjne: Transrapid Szanghaj kursuje z prędkością 431 km/h, CRH308A Hexie osiąga 350 km/h, ICE 3 do 320 km/h, a AVE do 310 km/h

• Polska: nie ma jeszcze linii KDP; według planów CPK pierwszy odcinek Warszawa - Łódź ma ruszyć około 2028 roku

• Rezerwacja miejsca: na AVE, Frecciarossa i Italo jest wliczona w cenę biletu; na ICE zasady zależą od trasy i taryfy

Koleje dużych prędkości zapoczątkowano w Japonii w II połowie XX wieku. W Europie pojawiły się w latach 80. i 90. Kolej dużych prędkości i KDP oznaczają systemy kolejowe zaprojektowane do regularnej jazdy powyżej 200 km/h.

Według aktualnych przepisów UE - TSI dla kolei dużych prędkości, czyli technicznych specyfikacji interoperacyjności - linia kolei dużych prędkości to:

• linia zbudowana specjalnie dla ruchu HSR, umożliwiająca jazdę z prędkością minimum 250 km/h

• linia specjalnie przystosowana, pozwalająca na jazdę z prędkością co najmniej 200 km/h

Azja, przede wszystkim Chiny i Japonia, jest liderem kolei dużych prędkości ze względu na skalę inwestycji i duży popyt na szybkie połączenia. W Europie największym wyzwaniem pozostaje łączenie nowych linii z istniejącą, starszą infrastrukturą kolejową.

Chiny mają zdecydowanie największą sieć HSR na świecie - około 45 000 km. Na drugim miejscu znajduje się Hiszpania, a w czołówce pozostają też Japonia, Francja i Niemcy.

Hiszpania (AVE/Renfe) - ponad 3 600 km. Hiszpańska sieć Alta Velocidad Española działa od 1992 roku, kiedy uruchomiono pierwsze połączenie Madryt - Sewilla. Pociągi AVE rozwijają prędkość do 310 km/h.

Francja (TGV/SNCF) - około 2 700 km. Francja należy do pionierów kolei dużych prędkości w Europie, a TGV pozostaje jednym z najważniejszych symboli tego rynku. TGV POS ustanowił rekord prędkości 574,8 km/h 3 kwietnia 2007 roku.

Japonia (Shinkansen) - około 2 950 km. Sieć obejmuje główne linie Tokaido, Sanyo, Tohoku, Hokuriku i Kyushu.

Niemcy (ICE/Deutsche Bahn) - około 1 300 km. Pierwszy pociąg ICE wyjechał w 1991 roku na trasie Hamburg - Frankfurt, z dalszym biegiem do Stuttgartu i Monachium. Niemcy rozwijały nową sieć razem z modernizacją wcześniejszej infrastruktury kolejowej.

Włochy (Frecciarossa/Trenitalia + Italo) - około 950 km. Pociągi osiągają 300-320 km/h. Sieć biegnie od Salerno i Neapolu przez Rzym, Florencję, Bolonię, Mediolan do Turynu.

Korea Południowa - około 870 km.

USA - Amtrak Northeast Corridor, liczący około 735 km, osiąga maksymalnie 240 km/h, więc nie spełnia pełnych kryteriów HSR według norm UE.

Pociągi dużych prędkości łączą europejskie miasta w kilka godzin: Madryt - Sewilla w około 2,5 godziny, Paryż - Londyn w około 2,5 godziny, Rzym - Mediolan w około 1,5 godziny i Madryt - Barcelona w około 2,5 godziny.

Transrapid Szanghaj - pierwsza komercyjna kolej magnetyczna

Transrapid Szanghaj to pierwsza na świecie komercyjna linia kolei magnetycznej. Kursuje z prędkością komercyjną 431 km/h, a w testach osiągał 501 km/h. Rozpędza się od 0 do 350 km/h w 2 minuty. Linię uruchomiono 1 stycznia 2004 roku.

CRH308A Hexie - chiński pociąg dużych prędkości

Pociąg CRH308A Hexie osiąga prędkość operacyjną 350 km/h. Ma 16 wagonów. Producent CRRC zaprojektował go tak, aby ograniczać wibracje i hałas wewnątrz pociągu.

TGV POS - rekordzista prędkości

Francuski TGV POS kursuje na trasach łączących Francję, Niemcy i Szwajcarię. Pociąg opracowały Alstom i SNCF. 3 kwietnia 2007 roku ustanowił rekord prędkości 574,8 km/h. Później ten wynik pobił japoński maglev MLX01, który 16 grudnia 2015 roku osiągnął 603 km/h.

ICE 3 - flagowy pociąg Deutsche Bahn

Niemiecki ICE 3 osiąga prędkość operacyjną 320 km/h. Powstał z myślą o trasie Kolonia - Frankfurt, którą pokonuje w 62 minuty. Prototyp zaprezentowano w 1999 roku, a produkcję prowadzono w latach 1999-2004. ICE 3 obsługuje też trasy międzynarodowe do Francji, Belgii i Holandii.

Polska do 2026 roku nie ma żadnej linii kolei dużych prędkości. Plany budowy KDP pojawiały się już wcześniej, ale dopiero ostatnie lata przyniosły projekty powiązane z CPK i międzynarodowymi korytarzami transportowymi.

Wcześniejsze plany - linia Y i modernizacja CMK

W 2011 roku planowano budowę linii Y, która miała połączyć Warszawę z Łodzią, Poznaniem i Wrocławiem. Pociągi miały osiągać prędkość do 350 km/h. Równolegle planowano modernizację Centralnej Magistrali Kolejowej do 250 km/h. Rząd wycofał się z obu projektów.

Aktualne plany - CPK, Rail Baltica i korytarze Trójmorza

Koleje dużych prędkości w Polsce mają opierać się na czterech elementach:

1. Sieć KDP CPK realizowana przez spółkę CPK.
2. Rail Baltica - linia przebiegająca przez Białystok i Warszawę, łącząca kraje bałtyckie z Polską.
3. Sieć KDP w Czechach.
4. Kolejowy korytarz V4 między Budapesztem a Warszawą, przez Słowację i Czechy.

Według planów z 2024 roku mają powstać korytarze Trójmorza: Tallin - Warszawa - Katowice - Budapeszt, liczący około 1 700 km, oraz Tallin - Warszawa - Wrocław - Praga, liczący około 1 500 km. Łącznie plan zakłada prawie 4 500 km nowych linii.

Kiedy można się spodziewać KDP w Polsce?

Według planów CPK z 2024 roku pierwszy odcinek KDP, czyli trasa Warszawa - Łódź, ma powstać około 2028 roku. Termin jest powiązany z I etapem Portu Lotniczego CPK, dlatego wymaga bieżącej weryfikacji.

Bilety na pociągi dużych prędkości - ICE Deutsche Bahn, AVE Renfe, Frecciarossa Trenitalia i Italo NTV - kupisz na Europodróże po polsku, w PLN i bez zakładania konta. Bilet trafia na e-mail i SMS w kilkanaście sekund po opłaceniu. 30 minut przed odjazdem dostajesz przypomnienie SMS z linkiem do biletu. Bilety zagraniczne na Europodróże są dostępne do 60 dni przed podróżą.

Płacisz kartą, BLIK-iem lub przelewem online. Możesz też skorzystać z płatności odroczonej i zapłacić za bilety do 30 dni.

Z Warszawy dojedziesz pociągiem do Berlina, skąd przesiadasz się na ICE do Hamburga, Monachium, Frankfurtu i Kolonii. Z Wrocławia kupisz bilet do Berlina, z którego łatwo przesiądziesz się na sieć ICE Deutsche Bahn. Z Krakowa dojedziesz do Wiednia, a z Katowic do Wiednia, skąd dalej pojedziesz po sieci HSR w Austrii i Niemczech. Z Poznania pociągi do Berlina otwierają dostęp do całej sieci ICE. Z Gdańska dojedziesz do Warszawy, a z Łodzi do Warszawy, skąd dalej pojedziesz do Berlina.

Na Europodróże sprawdzisz też popularne trasy dużych prędkości wewnątrz Europy: Paryż - Londyn, Mediolan - Rzym, Barcelona - Madryt, Wiedeń - Salzburg i Rotterdam - Amsterdam.

Warunki zwrotów i wymian zależą od przewoźnika i taryfy. Aktualne zasady sprawdzisz na stronie zwrotów i wymian Europodróże.

Najważniejsze różnice dotyczą rezerwacji miejsca, odprawy i zasad taryfowych. Bilet kupiony na Europodróże trafia jako PDF na e-mail i SMS. W praktyce najlepiej sprawdzić warunki dla konkretnej trasy jeszcze przed zakupem.

Deutsche Bahn (ICE)

Deutsche Bahn obsługuje sieć ICE w Niemczech oraz połączenia międzynarodowe do Austrii, Holandii, Francji, Belgii i Szwajcarii. Na trasach Hamburg - Frankfurt, Frankfurt - Stuttgart i Kolonia - Frankfurt pociągi wykorzystują odcinki dużych prędkości. Rezerwacja miejsca na ICE zależy od trasy i taryfy. Warunki zwrotu zależą od wybranego biletu, dlatego najlepiej sprawdzić je na stronie zwrotów i wymian Europodróże. ICE 3 osiąga 320 km/h i obsługuje też część tras międzynarodowych.

Renfe (AVE)

Renfe zarządza najdłuższą siecią HSR w Europie - ponad 3 600 km w Hiszpanii. Główne trasy to Madryt - Sewilla, Madryt - Barcelona i Madryt - Walencja. Rezerwacja miejsca na AVE jest obowiązkowa i wliczona w cenę biletu. Warunki zwrotu zależą od taryfy, a aktualne zasady znajdziesz na stronie zwrotów i wymian Europodróże. Na stacjach AVE przed wejściem na peron przechodzisz kontrolę bezpieczeństwa.

PKP Intercity

PKP Intercity nie obsługuje w Polsce sieci HSR, bo kraj nie ma jeszcze linii kolei dużych prędkości. Z Warszawy dojedziesz pociągiem do Berlina, gdzie przesiadasz się na ICE Deutsche Bahn. Na odcinku krajowym zasady rezerwacji miejsca zależą od kategorii pociągu i taryfy. Warunki zwrotów i wymian dla biletów PKP Intercity sprawdzisz na stronie zwrotów i wymian Europodróże.

Trenitalia (Frecciarossa)

Trenitalia obsługuje sieć HSR we Włoszech o długości około 950 km. Frecciarossa łączy Rzym - Florencja i Mediolan - Turyn, a pociągi osiągają do 320 km/h. Rezerwacja miejsca na Frecciarossa jest obowiązkowa i wliczona w cenę biletu. Warunki zwrotu zależą od taryfy, dlatego przed wyjazdem sprawdź aktualne zasady zwrotów i wymian. Na głównych trasach Frecciarossa konkuruje bezpośrednio z Italo.

Italo NTV

Italo NTV obsługuje najważniejsze trasy dużych prędkości we Włoszech, między innymi Rzym - Mediolan, Turyn - Bolonia i Salerno - Neapol. Pociągi osiągają prędkość do 320 km/h. Rezerwacja miejsca jest wliczona w cenę każdego biletu. Zasady zwrotu zależą od taryfy i najlepiej sprawdzić je na stronie zwrotów i wymian Europodróże. Italo oferuje 4 klasy podróży: Smart, Comfort, Prima i Club Executive.

Koleje dużych prędkości zmieniły podróże w Azji i Europie, a dziś największe sieci działają w Chinach, Hiszpanii, Francji, Niemczech i we Włoszech. Polska wciąż czeka na pierwsze odcinki KDP, ale bilety na europejskie pociągi dużych prędkości kupisz już teraz na Europodróże po polsku, w PLN i bez zakładania konta.