Pociąg czy samolot - co wybrać na podróż?

• Pociąg czy samolot: na trasach do 700 km często szybciej dojedziesz pociągiem z centrum do centrum niż samolotem po doliczeniu lotniskowej odprawy

• Bagaż w pociągu: standardową walizkę i bagaż podręczny zabierasz zazwyczaj bez dodatkowej opłaty; rower i narty wymagają sprawdzenia zasad przewoźnika

• Zagubiony bagaż: w pociągu masz bagaż przy sobie przez całą podróż, więc łatwiej nad nim zapanować niż w samolocie

• Środowisko: podróż pociągiem oznacza wielokrotnie niższą emisję CO2 na pasażera-km niż krótki lot

• Komfort: w pociągu przez całą drogę korzystasz z urządzeń elektronicznych i zwykle masz więcej miejsca na nogi niż w klasie ekonomicznej samolotu

• Zakup biletu: bilet kolejowy kupisz do 30 dni przed podróżą krajową i do 60 dni przed zagraniczną - bez rejestracji konta

Czas od drzwi do drzwi to nie sam lot czy przejazd, ale suma dojazdu na lotnisko lub dworzec, odprawy, oczekiwania, podróży i dotarcia do celu. Właśnie w takim porównaniu pociąg często wypada lepiej na krótszych dystansach.

Lotniska leżą zwykle poza centrum - dojazd z miasta zajmuje od kilkudziesięciu minut do ponad godziny. Na lotnisku warto być 90-120 minut przed lotem krajowym i 2-3 godziny przed międzynarodowym. Do tego dochodzi kontrola bezpieczeństwa, odprawa bagażowa i oczekiwanie przy bramce. Po wylądowaniu odbierasz bagaż i jedziesz z lotniska do centrum docelowego miasta.

Do pociągu wystarczy przyjść kilka minut przed odjazdem. Dworce kolejowe w większości europejskich miast znajdują się w centrum lub blisko niego - wysiadasz i od razu zaczynasz pobyt na miejscu. Eurostar łączy Paryż z Londynem w 2 godziny 16 minut z centrum do centrum. Warszawa-Kraków pociągiem to około 2,5 godziny z dworca do dworca. Madryt-Barcelona pociągiem AVE zajmuje około 2,5 godziny. Na każdej z tych tras lot z dojazdami i odprawą trwa porównywalnie lub dłużej.

Wyjątek stanowią niektóre trasy międzynarodowe - na przykład Eurostar wymaga kontroli paszportowej i wcześniejszego przyjazdu na dworzec. To nadal mniej czasu niż standardowe procedury lotniskowe.

Bagaż w pociągu to jedna z największych przewag kolei nad tanimi liniami lotniczymi. W wielu pociągach dalekobieżnych - PKP Intercity, RegioJet czy Deutsche Bahn - standardową walizkę i bagaż podręczny zabierasz bez dodatkowej opłaty. Tanie linie lotnicze często doliczają opłaty za bagaż rejestrowany, a limity wagowe bywają restrykcyjne.

Nie oznacza to jednak, że w pociągu nie obowiązują żadne zasady. Narty i snowboard traktowane są jako bagaż podręczny w PKP Intercity i POLREGIO - przewóz jest bezpłatny, jeśli sprzęt jest w pokrowcu. Rowery często wymagają rezerwacji lub dokupienia miejsca - warto to sprawdzić przed podróżą. Szczegółowe zasady bagażowe zależą od przewoźnika - aktualne informacje znajdziesz w poradniku bagażowym Europodróże.

A co z ryzykiem utraty bagażu? Zagubiony bagaż w lotnictwie nadal się zdarza, zwłaszcza przy przesiadkach i nadaniu walizki do luku. W pociągu bagaż masz przy sobie przez całą podróż, więc ryzyko jest wyraźnie mniejsze. Nie znika całkowicie - torbę możesz zostawić w przedziale albo na stacji - ale przez całą drogę łatwiej ją kontrolujesz.

W standardowych samolotach ekonomicznych rozstaw foteli wynosi zwykle 71-79 cm. W pociągach dalekobieżnych - takich jak PKP Intercity EIC czy RegioJet - miejsca na nogi jest zazwyczaj więcej, choć konkretne wartości zależą od modelu pociągu i klasy wagonu. Linie lotnicze od lat zwiększają liczbę siedzeń w kabinie, a w pociągach taki trend jest mniej odczuwalny.

Z urządzeń elektronicznych korzystasz w pociągu przez całą podróż - bez trybu samolotowego i bez ograniczeń podczas startu czy lądowania. Gniazdka elektryczne i Wi-Fi są dostępne w większości pociągów dalekobieżnych, między innymi PKP Intercity EIC i EIP, RegioJet oraz Deutsche Bahn ICE. Na krótkich lotach gniazdka często nie są dostępne, a Wi-Fi bywa płatne.

W pociągu możesz wstać, przejść się po wagonach i skorzystać z wagonu restauracyjnego. W samolocie na trasach do 2-3 godzin taka swoboda jest mocno ograniczona.

Pociąg elektryczny w Europie emituje wielokrotnie mniej CO2 na pasażera-km niż krótkodystansowy lot samolotem. Dokładna różnica zależy od miksu energetycznego danego kraju - w państwach z dużym udziałem energii odnawialnej, takich jak Szwecja czy Francja, ślad węglowy podróży koleją jest szczególnie niski.

Krótkie loty są szczególnie emisyjne - start i lądowanie zużywają nieproporcjonalnie dużo paliwa w stosunku do pokonanego dystansu. Dlatego właśnie na trasach do kilkuset kilometrów różnica emisyjna między pociągiem a samolotem jest największa.

Kilka krajów europejskich już reaguje na te dane. Francja zakazała krótkich lotów krajowych na trasach, które pociąg pokonuje w mniej niż 2,5 godziny. Austria wprowadza podobne ograniczenia. To pokazuje, że na krótkich dystansach coraz częściej wybiera się kolej nie tylko ze względu na wygodę, ale też na emisje.

Najczęściej lepiej wybrać pociąg na trasach do 700 km - szczególnie gdy zależy Ci na podróży z centrum do centrum, zabierasz duży bagaż lub sprzęt sportowy, podróżujesz z dziećmi albo zwierzętami i chcesz ograniczyć czas potrzebny na formalności przed wyjazdem. Samolot częściej ma przewagę na trasach powyżej 1000-1500 km, gdy brakuje bezpośredniego połączenia kolejowego albo zależy Ci głównie na czasie przelotu.

Pociągi są mniej podatne na zakłócenia typowe dla lotnictwa, takie jak mgła, silny wiatr czy burze. Ekstremalne warunki pogodowe, między innymi intensywne opady śniegu, powodzie i upały, również mogą wpływać na ruch kolejowy. Przed podróżą sprawdź aktualne komunikaty przewoźnika.

Bilet kolejowy kupisz na Europodróże do 30 dni przed podróżą krajową i do 60 dni przed zagraniczną. Płacisz kartą, BLIK-iem lub przelewem online. Możesz też skorzystać z płatności odroczonej i zapłacić za bilety do 30 dni. Jeśli zmienisz plany, warunki zwrotów i wymian zależą od przewoźnika i taryfy - aktualne zasady sprawdzisz na stronie zwrotów i wymian Europodróże.

Na trasach do 700 km pociąg często wypada lepiej od samolotu pod względem czasu od drzwi do drzwi, komfortu i przewozu bagażu. Bilet kupisz na Europodróże bez zakładania konta - dostajesz go na e-mail i SMS, a 30 minut przed odjazdem otrzymujesz przypomnienie z linkiem do biletu.